Hıdırellez beşbin yıllık gelenek 5-6 Mayıs
Webbilişim Cafe kategorisinde ve Webbilisim Özel Günler forumunda, bulunan Hıdırellez beşbin yıllık gelenek 5-6 Mayıs konusunu görüntülemektesiniz. Hıdırellez beşbin yıllık gelenek 5-6 Mayıs Baharın gelmesi, doğanın yeniden ...
|
|||||||
| Tüm Konuları Okundu İşaretle |
06-05-2008, 08:49
|
#1 (permalink) |
Hıdırellez beşbin yıllık gelenek 5-6 Mayıs
Hıdırellez beşbin yıllık gelenek 5-6 Mayıs Baharın gelmesi, doğanın yeniden canlanması ve bolluk-bereket için yaklaşık 5 bin yıldır kutlandığı bilinen Hıdrellez geleneği, İbraniler aracılığıyla Suriye; Mısır üzerinden de eski Yunanistan’a, buradan da Anadolu’ya geçmiş. İlkçağlardan beri Mezopotamya, Anadolu, İran, Yunanistan ve Doğu Akdeniz çevresindeki ülkelerde bahar veya yazın gelmesi nedeniyle çeşitli törenler yapılıyor. Hıdırellez inanışının özelliklerini taşıyan ilk törenler M.Ö. 3 binin sonlarında Mezopotamya’da, Fırat ve Dicle nehirlerinin etrafına bolluk ve bereket getirmesi için Tommuz veya Dumuzi adı verilen tanrı adına yapılıyordu. Anadolu’da Hıdrellez, yaygın inanışa göre, Hızır ile İlyas peygamberlerin bir araya geldiği günün anısına, 5-6 Mayıs’ta kutlanıyor. Hıdrellez günü, eski Türklerdeki halk takvimine göre 6 Mayıs-8 Kasım (Hızır Günleri) tarihleri arasındaki yaz mevsiminin başlangıcı kabul ediliyor. Hıdrellez’in yaklaşması ile de çeşitli hazırlıklar yapılıyor. Hızır peygamberin eve uğramasını sağlamak için evler, ev eşyaları, mutfak eşyaları, kıyafetler temizleniyor. Hıdırellez günü kuzu veya oğlak kesilip, çeşitli yemekler hazırlanıyor. Bazı bölgelerde birgün öncesinden oruç tutularak karşılanan Hıdrellez gününde, “Hıdırlık” adı verilen mesire yerlerine gidilerek çeşitli eğlenceler düzenleniyor. Niyet oyunu Yörelere göre “niyet çekme, baht çömleği, bahtıbar” gibi isimlerle anılan niyet oyunu, Hıdrellez’in yaygın etkinliklerinden. .. Oyunda, bir testi ile getirilen su çömleğe konur. Su dolu çömleğin içine çeşitli takılar konulabileceğ i gibi, fesleğen, nane veya mantuvar çiçeği de konulabilir. Çömlek arife günü (5 Mayıs) üstü örtülerek bir gül ağacının dibine bırakılır. Küpün üzerine asma kilit konur ve kilitlenir. Ertesi günü tekrar biraraya gelen kızlar gül ağacının dibinden çömleği alırlar. Kilit açılır ve bir kişi, niyetleri çekmeye başlar. Niyetler çekilirken bir taraftan da maniler okunur. Her mani çömleğe bıraktığı nişanı çıkanın bahtına kabul edilir. Oyun işaretler bitinceye kadar devam eder. Hıdrellez gününe ait yaygın inançlardan biri de yoğurt çalma geleneğinde kendini gösteriyor. Hıdrellez günü maya kullanmadan yoğurt çalınır. Yoğurdun tutması halinde eve Hızır’ın uğradığına inanılır. Eskişehir kutlamaları Osmangazi Üniversitesi Halkbilim Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Tekin Koçkar, İç Anadolu’da, evlerde kıştan kalan eski ot yastıklar ile tahta parçaların çıkarılarak yakıldığını belirterek, yakılan ateşlerin üstünden atlamanın sağlık ve mutluluk getirdiğine inanıldığını kaydetti. Hıdrelleze özgü inançlardan birinin, niyet yazılan bir kağıdın 5 Mayıs sabahında Porsuk çayına atılıp dua edilmesi olduğunu anlatan Koçkar, “Eskişehir’deki geleneğe göre, dileklerin gerçekleşmesi için 5 Mayıs gecesi gül dalının dibine, dileği simgeleyen bir eşya konulur veya gül dalına asılır. Mesela evi olsun isteyen bir ev maketi yapar, gül dalına asar. İnanışa göre Hızır ile İlyas peygamberlerin buluşmasını doğa izler ve o gün hiçbir dal ve yaprak kıpırdamaz” dedi. Koçkar, alçakgönüllüğü simgeleyen söğüt dalı ile kişilerin birbirinin başına dokunarak “nasibin bol olsun” dileğinde bulunmanın da yaygın bir gelenek olduğunu belirterek, kişilerin bu yolla alçakgönüllü olduklarını belirtmek istediklerini sözlerine ekledi. HIDRELLEZ, Milletlerin oluşmasında kültürlerin yeri ve önemi büyüktür. Kültürleri oluşturan önemli unsurların başında ise gelenek-görenek, töre, tören ve inançlar gelmektedir. Türk kültürü içinde canlılığını koruyan geleneklerden biri de “Hıdrellez”dir. Hıdrellez geleneği, bir bayram olarak bütün Türk milletinin topluca katıldığı, kutladığı, bir takım töreleri yerine getirdiği bir bahar bayramıdır. Hıdrellez’den sonra yazın geldiği inancını yaşatan Türk toplumu, Hıdrellez’le birlikte artık karakışın geride kaldığını görmekte ve gelecek günlerin tabiatın canlandığı, yeşerdiği bahar ve yaz günleri olduğunu vurgulamaktadı r. İşte böyle bir günü, bir dönüm noktasını “bahar bayramı” olarak bütün imkanlarıyla, duygularıyla, sevinciyle kutlamaya çalışmaktadır. Hıdrellezin anlamı; Hızır – nebi inancının dışında Hıdrellez geleneği ile ilgili olarak yaygın olan kanaat Hızır ile İlyas’ın bir araya geldiği günün hatırasına tören yapılmasıdır. Hıdrellez günü genellikle 6 Mayıs’ta kutlanmaktadı r. Bazı yörelerde 5 Mayıs bayram günü, 6 Mayıs Hıdırellez günü olarak kabul edilmekte ve ona göre törenler düzenlenmektedir.Hızır ve İlyas sözcükleri söylene söylene halk ağzında “Hıdrellez” biçimini almıştır. Rivayete göre Hz. Hızır ile Hz. İlyas, “ab-ı hayat” içmişler ve ölümsüzlüğe kavuşmuşlardır. Bu iki arkadaş ab-ı hayatı içtikten sonra; Hızır karadakilerin, İlyas ise denizdekilerin yardımcısı olmuştur. Hızır ile İlyas 6 Mayıs tarihinde buluşurlarmış. Bu buluşma ile birlikte, dünya da yeşilliklere bürünürmüş. Halk arasında Hızır’dan beklenen şeyler ise darda kalanlara, sıkıntıda olanlara yardım etmesi, insanlara bolluk-bereket bahşetmesi gibi hususlardır. Türkler’deki bazı deyim veya atasözleri bunu güzel bir biçimde aksettirmektedir: "Kul daralmayınca / sıkışmayınca Hızır yetişmez." |
|
|
|
 |
«
Doğum Günün Kutlu olsun 66hacy99
|
-
»
Konuyu toplam 1 üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir) |
|
| Seçenekler | |
| Stil | |
Normal
|
|
|
||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Cevaplar | Son Mesaj |
| Malatya Gelenek ve Görenekler | Gizem_Lee | Malatya | 0 | 04-11-2007 17:32 |
| Gelenek Ve GÖrenekler | Gizem_Lee | Bayburt | 0 | 01-11-2007 11:43 |
| Gelenek-Görenekler | starlife | Kocaeli | 0 | 27-10-2007 17:30 |
| Çorum Gelenek ve Görenekleri | Gizem_Lee | Çorum | 0 | 18-09-2007 17:38 |
| yıllık myo'ndan 4 yıllık AÖF'ye geçiş.. | Deadly | Üniversite | 0 | 27-08-2007 15:16 |
Webbilisim.Org Sistem Saati:16:15
